काठमाडौँ । नेपाल राष्ट्र बैंकका गभर्नर डा. विश्व पौडेलले हालैको जेन-जी आन्दोलनका क्रममा संसद भवनभित्र रहेको राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको शाखाबाट ठूलो मात्रामा नगद र सुन लुटिएको बताएका छन् ।
शुसान्त प्रधानद्वारा प्रस्तुत पोडकास्टमा बोल्दै गभर्नर पौडेलले आन्दोलनका कारण बैंक तथा वित्तीय क्षेत्रमा भएको क्षतिको विवरण सार्वजनिक गर्दै भने, “एक ठाउँमा चाहिँ अलि सिरियस लुटपाट भएको छ, त्यो चाहिँ संसद भवनभित्र भएको राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको अफिस हो। त्यहाँबाट करिब ५ करोड रुपैयाँ क्यास र १८ किलो जति सुन लुटिएको छ।”
उनले आन्दोलन सुरु हुनु अघि नै नेपाल राष्ट्र बैंकमाथि पनि आक्रमण हुन सक्ने सम्भावना बारे चेतावनी दिएका थिए। तर भाग्यवश राष्ट्र बैंकको थापाथली र बालुवाटारस्थित मुख्य भवनहरूमा भने कुनै क्षति नभएको जानकारी दिए। “लक्कीली, त्यहाँका भवनहरू सुरक्षित रहन सके, जबकि वरिपरिका धेरै घर र संरचना ध्वस्त भए,” उनले भने।
गभर्नर पौडेलका अनुसार आन्दोलनकै क्रममा मुलुकभर ६८ वटा बैंक शाखा र ६९ वटा एटीएममा क्षति पुगेको थियो। उनका अनुसार अधिकांश शाखा सरकारी कार्यालय वा व्यापारिक कम्प्लेक्सभित्र रहेका कारण आक्रमणको लक्ष्य बने। भरतपुरमा त एक एटीएम मेसिन नै उठाएर लगिएको भए पनि त्यसबाट पैसा निकाल्न भने आक्रमणकारी असफल भएको उनले बताए।
यस्तो कठिन परिस्थिति बीच पनि नेपाल राष्ट्र बैंकले आपतकालीन तयारी तथा बिजनेस कन्टिन्युटी प्लान सक्रिय गर्दै बैंकिङ र डिजिटल भुक्तानी प्रणालीलाई अवरुद्ध हुन दिएन। पौडेलका शब्दमा, “मलाई ठूलो डर थियो कि एटीएममा पैसा सकियो भने वा डिजिटल भुक्तानी प्रणाली रोकियो भने जनतामा अभाव बढ्ने मात्र होइन, लुटपाट पनि चर्किन्थ्यो। तर हाम्रो टिमले जोखिम मोलेरै भए पनि प्रणाली निरन्तर चलाइराख्यो।”
उनले भदौ २३ गतेको घटनापछि बैंकर्स एसोसिएसनका प्रमुखलाई सम्पर्क गरी कर्मचारीहरूको सुरक्षामा विशेष ध्यान दिन आग्रह गरेको पनि सुनाए। विशेषगरी महिला तथा परिवार भएका कर्मचारीलाई यथाशीघ्र घर पठाउने व्यवस्था मिलाउन आग्रह गरिएको उनको भनाइ छ।
गभर्नर पौडेलले आन्दोलनले मुलुकको वित्तीय प्रणालीमा गम्भीर चुनौती खडा गरे पनि बैंकिङ क्षेत्रले देखाएको तत्परता र आपतकालीन व्यवस्थापन क्षमताले ठूलो संकट टार्न मद्दत गरेको दाबी गरे।
